Katwijks laatste villa met zicht op zee

Het gaat de Katwijkse aannemer Reyn Ouwehand (1862-1940) voor de wind. Hij staat al jaren op de shortlist bij Hendrik Jesse. Niet alleen levert hij volgens de architect solide werk, hij is ook vaak de voordeligste. Zo mag hij 24 huizen aan de Rijnsburgerweg bouwen in opdracht van de Leidse Bouwmaatschappij. Als die lucratieve opdracht ten einde loopt, geeft hij Jesse in 1905 opdracht in Katwijk voor hemzelf een villa te ontwerpen - aan de Burgersdijkstraat.

De straat loopt deels parallel aan de boulevard en maakt een bocht om loodrecht op het strand uit te komen. Precies in die bocht verrijst in gele baksteen met donker houtwerk een ruime villa (foto onder). Het huis rust op zand, dat is verstevigd met de boogspanten van Katwijkse bomschuiten, voordat de vloerbalken werden gelegd. De grote poort, de overdekte entree, de Jugendstil elementen in het interieur, het marmer in de hal en het glas in lood (foto) van Eduard Kerling (in de oorlog verstopt in de tuin) maken het een bijzondere verschijning in Jesse's oeuvre. In de hal hangen de jassen aan een originele Jesse-kapstok.

Reyn Ouwehand is zo tevreden dat hij Jesse in 1907 na de gereedkoming van diens eigen woning-kantoor een tuinbank (foto) schenkt, die tot op de dag van vandaag de entree van De Keet siert.

Geen lastige vragen

Ouwehand en Jesse kochten samen al eens grond aan de Burgersdijkstraat. "In één jaar verdienden we elk 800 gulden," schrijft Jesse in zijn opdrachtenboek. De samenwerking wordt nog hechter als Ouwehand vanaf 1910 naast aannemer ook wethouder in Katwijk is. Hoe anders dan nu lijkt dat niet tot lastige governance-kwesties te leiden: Ouwehand wint Jesse's aanbesteding voor de bouw van 112 woningen in de Rooie buurt.

Als in april 1942 vierhonderd gezinnen binnen 24 uur hun huis moeten verlaten om ruimte te maken voor de Atlantikwall, staat Ouwehand's eigen villa net ver genoeg landinwaarts om gespaard te blijven (foto). Wel is het de familie verboden op de eerste verdieping te komen. Die wordt gebarricadeerd zodat ze geen zicht hebben op het strand.

Bij de wederopbouw na de oorlog ziet Bram Ouwehand (zoon van Reyn) dat zijn doorkijk naar de zee in de gemeentelijke wederopbouwplannen verdwijnt. Het lukt hem om de tekeningen te laten wijzigen.
De villa is nu in Katwijk de enige herinnering aan een bonte verzameling strandvilla's uit de jaren dat het dorp allure kreeg als badplaats. Alleen al aan de toenmalige Burgersdijkstraat ontwierp Jesse vier exemplaren, die verdwenen in de Duitse betonmolens. Het adres van de overgebleven villa is tegenwoordig E. A. Borgersstraat 1.

De huidige eigenaren Piet en Krijna Freke en Jaap en wijlen Anneke van der Sluis hebben het pand van de jaren '70 schrootjes, de bar in de woonkamer en kale afdekplaten bevrijd en zoveel mogelijk in oorspronkelijke staat teruggebracht. En inmiddels verduurzaamd. Dankzij de hybride warmtepomp verstoken ze jaarlijks nog maar 1000 in plaats van 5500 kuub gas. Op het dak van de schuur liggen zonnepanelen en binnenkort wordt het enkel glas vervangen door extra isolerend BENGglas.
Daarmee blijft een uniek stuk Katwijks erfgoed van Jesse bij de tijd.